Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılına ilişkin yükseköğretim beyin göçü istatistiklerini yayımladı. Verilere göre, yükseköğretim mezunlarının beyin göçü oranı bir önceki yıla göre artarak yüzde 2,2’ye ulaştı.
Beyin göçü oranı erkeklerde yüzde 2,7, kadınlarda ise yüzde 1,8 olarak gerçekleşti. Veriler, erkek mezunların yurt dışına göç etme oranının kadınlara kıyasla daha yüksek olduğunu ortaya koydu.
Beyin göçünde İstanbul ilk sırada
Yükseköğretim mezunları arasında beyin göçü oranının en yüksek olduğu il yüzde 4 ile İstanbul oldu. İstanbul’u sırasıyla İzmir, Ankara, Eskişehir ve Yalova takip etti.
Beyin göçü oranının en düşük olduğu il ise yüzde 0,2 ile Siirt olarak kaydedildi. Siirt’i Hakkâri, Kilis, Van ve Bitlis izledi.
Erkek mezunlarda en yüksek beyin göçü oranı yüzde 4,7 ile İstanbul’da görüldü. İstanbul’u yüzde 4,4 ile İzmir, yüzde 3,6 ile Ankara, yüzde 2,9 ile Eskişehir ve yüzde 2,8 ile Yalova takip etti.
Kadınlarda ise İstanbul yüzde 3,4 ile ilk sırada yer aldı. İzmir yüzde 2,8, Ankara yüzde 2,4, Eskişehir yüzde 1,7 ve Bursa yüzde 1,5 ile en yüksek beyin göçü oranına sahip diğer iller oldu.
Vakıf üniversitesi mezunlarında oran daha yüksek
Üniversite türüne göre incelendiğinde, devlet üniversitesi mezunlarında beyin göçü oranı 2024’teki yüzde 1,7 seviyesinden 2025’te yüzde 1,9’a yükseldi.
Vakıf üniversitesi mezunlarında ise aynı dönemde oran yüzde 4,3’ten yüzde 4,4’e çıktı.
Vakıf üniversitelerinden mezun olanlar arasında en yüksek beyin göçü oranı yüzde 8,6 ile tam burslu öğrencilerde görüldü.
Kısmi burslu mezunlarda bu oran yüzde 3,8, ücretli eğitim alanlarda ise yüzde 3,7 olarak gerçekleşti.
Bilişim ve mühendislik mezunları öne çıktı
Eğitim ve öğretim alanlarına göre en yüksek beyin göçü oranı yüzde 7 ile bilişim ve iletişim teknolojilerinde kaydedildi.
Bu alanı yüzde 4,8 ile mühendislik, imalat ve inşaat, yüzde 3 ile doğa bilimleri, matematik ve istatistik izledi.
Bilişim ve iletişim teknolojileri, erkeklerde yüzde 8,2, kadınlarda ise yüzde 5,1 ile beyin göçünün en yüksek olduğu eğitim alanı oldu.
En düşük beyin göçü oranı ise erkeklerde yüzde 0,8 ile tarım, ormancılık, balıkçılık ve veterinerlik; kadınlarda yüzde 0,7 ile eğitim alanında görüldü.
Moleküler biyoloji ve genetik ilk sırada
Lisans programları bazında en yüksek beyin göçü oranı yüzde 13,1 ile moleküler biyoloji ve genetik bölümünde gerçekleşti.
Bu bölümü yüzde 13 ile işletme mühendisliği, yüzde 11 ile matematik mühendisliği, yüzde 10,9 ile elektronik mühendisliği ve yüzde 10,2 ile fizik mühendisliği takip etti.
Böylece beyin göçü oranının en yüksek olduğu beş lisans programının tamamı fen bilimleri ve mühendislik alanlarından oluştu.
Fransızca eğitim alanlarda beyin göçü yüzde 10,5
Öğrenim diline göre yapılan değerlendirmede, Fransızca eğitim alan mezunlar yüzde 10,5 ile en yüksek beyin göçü oranına sahip grup oldu.
Fransızca eğitim alanları yüzde 7,5 ile Almanca, yüzde 6,8 ile İngilizce ve yüzde 5 ile Rusça eğitim alan mezunlar izledi.
Üniversite mezunlarının ilk tercihi Almanya
Yurt dışına göç eden lisans mezunlarının en fazla tercih ettiği ülke yüzde 22 ile Almanya oldu.
Almanya’yı yüzde 16,9 ile Amerika Birleşik Devletleri (ABD), yüzde 10,5 ile Birleşik Krallık, yüzde 8,3 ile Hollanda ve yüzde 5,2 ile Kanada takip etti.
Böylece yurt dışına göç eden üniversite mezunlarının yaklaşık beşte biri Almanya’yı tercih etti.
Almanya’ya en çok bilgisayar mühendisleri gitti
Mezunların göç ettikleri ülkeler ile eğitim aldıkları bölümler arasında da farklılıklar görüldü.
Almanya’ya göç eden mezunlar arasında en büyük payı bilgisayar mühendisliği bölümü oluşturdu. Birleşik Krallık ve Hollanda’ya gidenler arasında da bilgisayar mühendisliği mezunları ilk sırada yer aldı.
ABD’ye göç edenler arasında elektrik-elektronik mühendisliği mezunları, Kanada’ya göç edenler arasında ise işletme mezunları en yüksek paya sahip oldu.
